Çocuklarımız İçin Hazırladığımız "Biraz Eğlence" Sayfamız Yenilenmiştir

Finlandiya'da, herkes için zorunlu ve ücretsiz eğitim, mesleki eğitim ve akademik eğitim kurumlarına ilişkin koşullar 1919 Anayasası'nda belirtmiştir. Merkezi yönetim düzeyinde eğitim sisteminin yönetimi ve eğitim politikalarının uygulanması Eğitim Bakanlığı ile Milli Eğitim Yönetim Kurulu'nun sorumluluğunda olup yerel makamlar ve eğitim kurumlarının da yetki ve sorumluluğu vardır.

Okul öncesi, temel eğitim ve orta öğretim yasalarda belirtilen hedefler ve temel müfredat çerçevesinde düzenlenir. Eğitim dili ülkenin resmi dilleri olan Fince ve İsveççe'dir. Başta Helsinki olmak üzere yabancıların yoğunlukla yaşadığı büyük şehirlerde İngilizce, Almanca gibi yabancı dillerde eğitim hizmeti sunan okullar bulunmaktadır. 

• Okul Öncesi Eğitimi

• Zorunlu Temel Eğitim

• Orta Öğretim (Liseler ve Meslek Okulları)

• Yüksek öğretim kurumları: Meslek Yüksek Okulları (Politeknikler) ve Üniversiteler

• Yetişkin Eğitimi

• Finlandiya’da eğitim ile ilgili daha ayrıntılı bilgi için yararlanılabilecek web siteleri

Okul Öncesi Eğitimi

Temel Eğitim Yasası'na göre okul öncesi eğitimini sağlama Ağustos 2001'den bu yana yerel makamların görevi olup bu eğitim okullarda ya da çocuk bakım yuvalarında verilmektedir. 6 yaş grubunu hedef alan okul öncesi eğitiminin amacı bir sonraki yıl başlayacak olan zorunlu temel eğitime hazırlama,  ülke çapında çocukların öğrenme koşullarını iyileştirme ve eğitimde fırsat eşitliğini korumadır. Zorunlu olmayan okul öncesi eğitime katılım oranı yaklaşık %96'dır.

Zorunlu Temel Eğitim

Zorunlu temel eğitim 7-16 yaş grubunu kapsamakta olup 9 yıl sürmektedir. Zorunlu eğitimi tamamlama oranı %99.7'dir ve dünyadaki en düşük okul terk etme oranı Finlandiya'dadır. Okul sistemi ülke çapına yayılmış durumdadır, yerel makamların sorumluluğunda ve devletten maddi destek almaktadır. Eğitim ve her türlü eğitim malzemesi ücretsizdir, ayrıca okulda ücretsiz öğle yemeği verilmekte ve okulun 5 kilometre uzağında oturan öğrencilere toplu taşıma araçlarında ücretsiz ulaşım imkanı sağlanmaktadır.

Öğrenme sorunları olan öğrencilere normal derslere ek olarak destekleyici özel eğitim de verilmektedir. Bir eğitim yılı toplam 190 ders gününden oluşur ve Ağustos ayında başlar. Eğitimin en önemli özelliklerinden biri eğitim süresince anadilin yanı sıra en az iki yabancı dilin öğretilmesidir. İlk yabancı dil öğretimi 3. sınıfta başlamaktadır.

Finlandiya, OECD tarafından üç yılda bir düzenlenen 15 yaş grubu Uluslararası Öğrenci Değerlendirme Programı (PISA) bağlamında Aralık 2004'te yayınlanan son değerlendirme sonuçlarına göre matematik, fen bilimleri ve okuma becerilerinde 40 ülke arasında birinci sırayı almıştır. Bu değerlendirmeye Finlandiya'daki 197 farklı okuldan 6,235 öğrenci katılmıştır.

Orta Öğretim (Liseler ve Meslek Okulları)

Zorunlu temel eğitimden sonra öğrenciler lise veya meslek okullarına devam ederler. Öğrencilerin yarısı lise eğitimini tercih etmektedir. Lise eğitiminde en az 75 ders vardır ve bunlardan 45-49'u zorunlu derslerdir. Müfredat üç yılda tamamlanacak şekilde planlanmıştır, ancak orta eğitimde sınıf sistemi olmadığından daha önce de mezun olmak mümkündür. Mezuniyet aşamasındaki öğrenciler ülke çapında uygulanan olgunluk (matriculation) sınavlarına girerler. Merkezi sistemle yapılan bu sınav güz ve bahar dönemlerinde olmak üzere yılda iki kez uygulanmaktadır. Üniversitelere başvuru ve giriş sınavları için olgunluk sertifikası gereklidir.

İlk olarak 1842’de açılan mesleki eğitim kurumları eğitim sisteminde oldukça önemli bir yere sahiptir. Temel mesleki eğitimi hem eğitim kurumlarında hem de çıraklık eğitimi olarak almak mümkündür. Yenilenebilir doğal kaynaklar, teknoloji ve ulaşım, ticaret ve iş idaresi, gıda ve ev ekonomisi, sağlık ve sosyal hizmetler gibi 75 farklı alanda verilen bu eğitimin amacı öğrencilere iş hayatında gerekli olan becerileri kazandırmaktır. Temel mesleki eğitim üç yıl sürelidir ve öğrenciler meslek yüksek okulları ve yüksek eğitim kurumlarında yüksek öğrenime devam edebilirler.

Hem lise hem de mesleki eğitimi birlikte almak mümkündür, bu durumda eğitim süresi 4 yıldır.

Lise ve meslek okullarında eğitim ve öğle yemekleri ücretsiz olup, ders kitaplarını öğrencilerin alması gereklidir. Öğrencilere devlet tarafından eğitim bursu ve kredi verilmektedir.

Yüksek öğretim kurumları: Meslek Yüksek Okulları (Politeknikler) ve Üniversiteler

Meslek Yüksek Okulları: Uygulama ağırlıklı bu okullar uzmanlık gerektiren işler için profesyonel elemanlar yetiştirmektedir. Finlandiya’da toplam 31 meslek yüksek okulu vardır, iş ve endüstri alanlarıyla yakın işbirliğine özellikle önem verilmektedir. Bu okullar eğitim ve iş hayatına yönelik araştırma ve geliştirme çalışmaları da yapmaktadırlar. Günümüzde öğrencilerin %70’ini lise ve %30’unu meslek lisesi mezunları oluşturmaktadır. Eğitim süresi 3,5-4 yıl olup ücretsizdir.

Üniversiteler: Farklı fakülteleri olan 10 üniversite, 3 teknoloji üniversitesi, 3 ekonomi ve iş idaresi okulu, 4 adet sanat akademisi olmak üzere toplam 20 üniversite ve ayrıca Milli Savunma Bakanlığına bağlı 1 Ulusal Savunma Koleji vardır.

Üniversitelerin temel misyonu araştırma yapmak ve bu araştırmalara dayalı eğitim sağlamaktır. Üniversite eğitiminin temel ilkesi araştırma özgürlüğü ve otonomi olup üniversitelere büyük ölçüde bağımsız kararlar verme imkanı sunulmaktadır. Tüm üniversiteler devlet üniversitesidir ve maddi kaynaklarının %65’i devlet tarafından karşılanmaktadır. Halen ücretsiz sunulan eğitimde değişiklikler yapmak üzere Hükümet ve üniversiteler tarafından ücretli eğitim konusunda öneriler hazırlanmaktadır. Bu konu 2007 yılında göreve başlayan yeni Hükümetin gündeminde olup, ilk etapta yüksek lisans düzeyinde bazı pilot uygulamaların yapılması ve bunun sonuçlarına göre ücretli eğitime geçebilmek için Üniversite Yasası'nın değiştirilmesi planlanmaktadır.

Üniversiteler öğrenci kabulü için kendi sınavlarını yapmaktadır. Bu sınavlara girebilmek için olgunlaşma sertifikasına sahip olmak gereklidir. Orta öğretim mezunlarının yaklaşık üçte biri üniversiteye girmeye hak kazanmaktadır.

Kendi ülkesinde üniversite eğitimi almaya hak kazanmış öğrenciler de Finlandiya'da eğitim için başvurabilirler. Ancak yabancı öğrenciler için yapılan giriş sınavları sonunda başvuruların yaklaşık %10'u lisans öğrenimi için kabul edilmektedir.

Finlandiya vatandaşı üniversite öğrencilerine öğrenimlerini sürdürebilmeleri için devletçe maddi destek sağlanmaktadır. Destek paketi öğrenim bursu, kira yardımı ve öğrenim kredisinden oluşmaktadır.  

Mezuniyet derecesi sistemine göre 20 farklı alanda Lisans ve Master düzeyinde eğitim verilmektedir. 120 krediden oluşan lisans derecesi 3 yılda, 160 krediden oluşan master derecesi 5 yılda tamamlanabilmektedir. Mezuniyet sonrası eğitimde doktora derecesinden önce 'licentiate' (yüksek lisans) derecesi ve doktora dereceleri vardır. 2007 yılında yayınlanan istatistiklere göre 2005 yılında üniversitelerde öğrenim gören toplam öğrenci sayısı 176 061, mezun sayısı 19 176'dır.

(http://www.stat.fi/tup/suoluk/suoluk_koulutus_en.html)

Ağustos 2005 itibariyle tüm üniversitelerde Bologna Süreci bağlamında derece ve kredi sistemi yeniden düzenlenmiş olup iki aşamalı sisteme geçilmiştir. Yeni sistemde, birinci aşamadaki mezuniyet derecesini oluşturan "lisans" eğitimi en az üç yılda tamamlanabilecektir. "Yüksek lisans" ikinci aşamayı oluşturur, "master" ve "doktora" dereceleri vardır. Yeni sisteme geçiş süreci üç yıldır ve bu süre içinde her iki derece ve kredi sistemi de geçerlidir. Ağustos 2005'ten önce üniversiteye başlayan öğrencilerin eski ya da yeni sistemi seçme şansı vardır, yeni başlayan öğrenciler için yeni sistem geçerlidir.

Finlandiya'nın en büyük üniversitesi Helsinki Üniversitesi olup 1640’ta Turku Kraliyet Akademisi adıyla Turku’da kurulmuş, 1828’de Helsinki’ye taşınarak İmparator Alexander Üniversitesi adını almıştır. 11 fakülte ve toplam 38 233 öğrencisi vardır. 2005 yılında 378’i doktora derecesi olmak üzere 4,289 mezun vermiştir. (Kaynak)

Şangay  Jiao Tong Üniversitesi’nin 2006 yılı dünya çapında en iyi 500 üniversite sıralamalarında Finlandiya’nın en iyi üniversitesi olarak 74. sırada ve Avrupa’nın en iyi üniversiteleri arasında 23. sırada gösterilmiştir. (Kaynak)

Üniversiteler ve web bağlantıları:

• University of Helsinki

• University of Joensuu

• University of Jyväskylä

• University of Kuopio

• University of Lapland

• University of Oulu

• University of Tampere

• University of Turku

• University of Vaasa

• Åbo Akademi University

• Lappeenranta University of Technology

• Tampere University of Technology

• Helsinki University of Technology

• Helsinki School of Economics and Business Administration

• Swedish School of Economics and Business Administration

• Turku School of Economics and Business Administration

• Academy of Fine Arts

• Sibelius Academy

• University of Art and Design

• Theatre Academy

• National Defence College

Yetişkin Eğitimi

Finlandiya eğitim politikasının en önemli ilkelerinden biri yaşam boyu öğrenmedir. 1000’den fazla kurumda yetişkin eğitimi verilmektedir. Bazı kurumlar sadece yetişkinlere yönelik eğitim verirken çoğu hem yetişkinlere hem gençlere hizmet vermektedir. Yetişkin eğitimi, üniversiteler, meslek yüksek okulları, kamu ve özel mesleki kurumlar, yetişkin eğitim merkezleri ve yaz üniversiteleri, yetişkin liseleri, çalışma merkezleri, spor  ve müzik enstitüleri tarafından sağlanmaktadır. Yetişkin eğitimi kapsamında çalışma hayatı ve işgücü pazarıyla yakın ilişki ve işbirliğinin yanı sıra sosyal bilimler, kişisel gelişim ve eğitim alanlarında da çok çeşitli programlar vardır. Eğitim kurumlarınca sağlanan yetişkin eğitiminden her yıl yaklaşık bir milyon kişi yararlanmaktadır.

Finlandiya’da eğitim ile ilgili daha ayrıntılı bilgi için yararlanılabilecek web siteleri:

• Türkiye Stockholm Büyükelçiliği Eğitim Müşavirliği

• Finlandiya Eğitim Bakanlığı

• Centre for International Mobility

• Finlandiya Ankara Büyükelçiliği

• Finlandiya Yetişkin Eğitimi Kurulu

• Yaz üniversiteleri

• www.edu.fi

• http://virtual.finland.fi/